Pagbabago

Halos labing-walong taon na akong nanunungkulan bilang Mayor ng Lungsod ng Naga. Sa anim na term ko, marami na akong nakita na nagtaguyod ng pagbabago. May mga nagtagumpay at may mga nabigo. Iba’t ibang layunin at iba’t-ibang paraan. Ika nga, mayroon gumamit ng kamay na bakal. Matapang at matigas na pagpasunod ng batas. Mayroon naman nagsumikap na hikayatin ang mga nasasakupan niya na makilahok sa mga pagbabagong ninanais. Imbes na iutos ang mga hakbang, ito ay pinagkasunduan. Imbes na gamitin ang kapangyarihan, ibinahagi ito sa mga mamayan.

Sa hanay ng mga gumamit ng kamay na bakal, walang duda na sina Mayor Fred Lim ng Manila, Mayor Rody Duterte ng Davao City at dating Mayor Bayani Fernando ng Marikina ang mga matagumpay na halimbawa na nagsaayos ng kanilang mga lungsod sa ganitong pamamaraan. Sa kabilang hanay, sina Mayor Oscar Rodriguez ng San Fernando City, Pampanga, Mayor Jerry Trenas ng Iloilo City at Mayor Mel Sarmiento ng Calbayog City ang nagpamalas na maaring makamit din ang pagbabago sa paraan tinatawag na “participatory democracy”. Dito sa Naga City, kami rin naniniwala na mahalaga na maging bahagi ang mga mamayan sa pagplano at pagsagawa ng pagbabago. Ika nga, ang “governance process” ay kasinghalaga ng “governance outcomes”. Dalawang mukha ng tagumpay. Dalawang paraang magkaiba. Sa maraming mga pulong madalas akong natatanong kung may iisang paraan lang na angkop sa pamamalakad sa pamahalaang local. Kahit may pagkiling ako sa paraang hinihimok na lumahok lahat sa pamamahala, di natin maitatanggi na mahalagang bahagi sina Mayors Lim, Duterte, Fernando at mga katulad nila sa husay na ipinamalas ng magkailang local sa bansa.

Hindi kaila na may mga kababayan tayo na hindi na naniniwala na ang demokrasya ay bagay sa atin. Ibig sabihin, mas mainam raw na maghanap na lang tayo ng diktador na tapat, matuwid at may puso para sa mamayan na siyang mamahala sa atin. Madalas na halimbawa si dating Prime Minister Lee Kwan Yew ng Singapore. Marahil dala ito ng ating mga naranasan sa nakaraang dekada. Unti-unting nasira ang tiwala ng taong bayan sa mga institusyon na siyang sandigan ng ating demokrasya. Kung, hindi lang naman nagagampanan ng mga institusyong ito ang kanilang mga tungkulin at layunin, ipagkatiwala na lang natin ang pamamahala sa isang mahusay, matapat at matapang na pinuno. Kung di natin naranasan ang panahon ng dating Pangulong Marcos, palagay ko may puwang sa mas nakararami ang pananaw na ito. Palagay ko na natuto na ang mga Pilipino na ang pamunuan na walang pananagutan hindi mabuti ang kahihinatnan. Maaring sa umpisa maayos, malinis at tapat. Subali’t lumalaon nakakalimot dahil wala ng namumuna, wala ng katunggali at naniwala na ang kapangyarihan ay nasa kanya at wala sa mga mamamayan.

Lubos ang aking paniwala na maari nating makamit ang pagbabago na hindi kailangan baguhin ang sistema ng pamamahala. Kahit hindi pare-pareho ang paraaan nina Mayor Lim, Mayor Fernando, Mayor Duterte at nina Mayor Rodriguez, Mayor Trenas at Mayor Sarmiento, isinaayos nila ang kanilang lugar sa loob ng sistemang kanilang kinagisnan. Kinuha nila ang tiwala ng mga mamamayan sa pagtugon sa kanilang mga hinaing at sa paggamit ng kapangyarihan para sa kapakanan ng mga nasasakupan. Palagay ko ito ang hinahanap ng mga mamayang Pilipino. Hindi pagbabago ng system, hindi cha-cha kung hindi pagbabago sa kanilang pamunuan. Pamunuan na matapat at tunay na nagpapahalaga ng kabutihan ng mamamayang Pilipino.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: